Posts mit dem Label Doireann Ní Ghríofa werden angezeigt. Alle Posts anzeigen
Posts mit dem Label Doireann Ní Ghríofa werden angezeigt. Alle Posts anzeigen

2017-01-02

Céad Choinne, Sráid Azul

Sa chistin, seolann boladh caife siar mé
go maidin eile, i dtír eile, i bhfad uaim,

áit a lasaim toitín agus séideann tú ar do chaife.
Éiríonn gal is deatach ar an aer.

Eitlíonn péire féileacán     
dearg tharainn.

Monarchs, a deir tú. Cromann tú chugam
le míniú go n-eitlíonn siad trí mhíle míle

chuig crainn ghiúise Mheicsiceo.
Smaoiním ar phobal na nAstacach
a d'fhéach ar fhéileacáin mar anamacha
ar foluain trí spéartha ciúine – naimhde marbha,

nó mná a bhásaigh is iad ag saolú linbh – cneácha
tiontaithe ina sciatháin dhearga. Níl a fhios agam

céard ba chóir dom a rá. Nuair a osclaím mo bhéal,
eitlíonn mo theanga uaim ar an ngaoth.

Doireann Ní Ghríofa


First Tryst, Azul Street

In the kitchen, the aroma of coffee brings me back
to another morning, a distant clime,

where I light a cigarette and you blow on your coffee.
Smoke and steam drifting in the air.

A pair of red butterflies
fly past.

Monarchs, you say. Bending over towards me
you explain how they travel three thousand miles

to pine trees in Mexico.
I think of Aztecs

who saw butterflies as souls
afloat in quiet skies – their dead enemies,

or women who perished in childbirth – their wounds
are red wings now. I don’t know

what to say. When my mouth opens
my tongue flies away on the wind.


English: Gabriel Rosenstock


Πρώτο ραντεβού, οδός Αζούλ


Στην κουζίνα, το άρωμα του καφέ
με φέρνει πίσω

σε ένα άλλο πρωινό, ένα μακρινό κλίμα,

όπου εγώ ανάβω ένα τσιγάρο και εσύ φυσάς
τον καφέ σου.
Καπνός και άχνα σκορπίζονται στον αέρα.

Ένα ζευγάρι κόκκινες πεταλούδες
περνά.

Μονάρχες, λες. Σκύβοντας
προς το μέρος μου
εξηγείς πώς ταξιδεύουν τρεις
χιλιάδες μίλια

στα πεύκα του Μεξικού.
Σκέφτομαι τους Αζτέκους
που είδαν τις πεταλούδες ως ψυχές
να πλέουν σε μακάριους ουρανούς-- οι νεκροί τους
εχθροί,

ή γυναίκες που χάθηκαν στη γέννα--
οι πληγές τους
είναι κόκκινα φτερά τώρα. Δεν ξέρω

τι να πω. Όταν ανοίγω το στόμα μου
η γλώσσα μου στον άνεμο μακριά πετά.

Leagan Gréigise: Sarah Thilykou

2012-12-12

Lasair sa Doircheacht

Spreag coimisiún fiosrúcháin i dtaobh mí-úsáid leanaí (Tuarascáil Uí Riain) cuid de na dánta dorcha seo:
Stánann fuinneoga
Phálás an Easpaig
Ar phobal an bhaile

Súile gan fabhraí
Ag lorg lochta
Ag lorg laigeachta
                 (Fuinneoga an Pháláis)

Friotal lom atá sa dán sin agus oireann an loime dúinn nuair is mian linn lomchlár na fírinne a insint. Ba dheacair dán Gaeilge mar é a shamhlú nuair a bhí an Direánach agus an Ríordánach i mbarr a réime, abair, agus páláis na n-easpag as pabhar láidir.
Is i bhfoirm litreach atá an dán Litir:
        
 Assumpta, a Chara,
        Tá an scoil sroichte agam agus mo chuid oibre
        Tosaithe leis na páistí tréigthe seo, gan i ndán dóibh
        Ach fulaingt as peacaí náireacha a máithreacha….

De réir mar a léann tú leat is is ea is mó a dhónn dúlasracha na ndánta seo thú. Is mar seo a chríochnaíonn an dán Litir:

Go dtuga Dia lámha láidre dom.
                                       Beannachtaí Dé ort.

Tá íoróin uafásach ansin sa mhéid is gur shíl an dream a raibh ‘an lámh láidir’ acu gur obair Dé a bhí ar siúl acu, díreach faoi mar a shíl na huaisle Normannacha – sliocht na Lochlannach – gur obair Dé a bhí sna Crosáidí. Tarraing Dia isteach sa scéal agus tá cead agat do rogha rud a dhéanamh. Díoltas Dé, gan amhras, is ea crapadh na hEaglaise. Beidh seans níos fearr ag an Eaglais anois a bheith dílis don Seanmóir ar an Sliabh agus an chumhacht a bhí aici tráth laghdaithe go mór. Sa chumhacht a bhí síol an pheaca. 
    Meabhraíonn cuid de na dánta seo Deora Nár Caoineadh/Unshed Tears dom, leabhar le Áine Ní Ghlinn (1996), comhfhiontar dátheangach idir Dedalus Press agus Coiscéim. (Is trua nár leanadh den fhoilsiú dátheangach sin dar liomsa). Bíonn fonn ar chuid againn dánta den saghas sin a chaitheamh uainn mar gur gráin linn an salachar ar fad is bunábhar leo agus b’in an fonn a bhí orm féin nuair a léas leabhar Áine ag an am. An mbraithfinn an rud céanna le Dúlasair, arsa mise liom féin.
    Sea, bhraithfeá an déistin chéanna anseo ach tuigtear dom anois gur gá dánta dorcha mar seo a léamh ó am go ham chun an pictiúr iomlán a fháil, an pictiúr neamh-idéalaithe sin a nochtann an bhrúid atá ionainn go léir laistiar den mheangadh gáire ainglí.  Leabhair ar nós Deora Nár Caoineadh agus Dúlasair meabhraíonn siad dúinn go bhfuilimid go léir ciontach! Níl tusa ciontach, a deir tú? Níor thug tú drochíde riamh do pháiste? Ach an raibh a fhios agat a leithéid a bheith ar siúl? Agus má bhí, ar oscail tú do bhéal? Munar oscail, tá tú ciontach. Táimse ciontach. Táimid go léir ciontach.
    Bás, bascadh agus briseadh de shaghas eile atá sa dán Seanchló, dáinín gairid a thaitníonn go mór liom:
Luíonn brat deannaigh
Ar dhromchla an chlóscríobháin,
Méarchlár meirgeach
Sa seanchló gaelach
Le heochracha marbha
Don séimhiú, don síneadh fada –
Cnagadh ciúnaithe.

Is é seo an dara leabhar filíochta ó Dhoireann. Guím rath ar a saothar.

Dúlasair
Doireann Ní Ghríofa
(Coiscéim €8.00)